Denken doet geen zeer

“Deze mandjes winnen de schoonheidsprijs ook niet echt he? In de supermarkt hier verderop, dáár hebben ze pas goede mandjes, en nieuw hè, spiksplinternieuw, helemaal van kunststof, en lichtgewicht, ongelofelijk. Deze zijn al helemaal verroest. En zwaar.” De vrouw naast hem glimlachte, zei dat ze niet zo’n mandjeskenner was, en liep het gangpad in. Hij wandelde op zijn gemak erachteraan.

Bij de papierwaren bleef hij staan. Willekeurig trok hij wat ordners van het schap, bekeek ze van alle kanten, zette ze weer terug. Hij tilde schriften op en wreef met zijn hand over het plastic van een bundel ruitjespapier. “Mooi spul hoor, hier. Met de schoolgaande kinderen kun je toch zo vijftig euro besparen op al dat spul, véél goedkoper dan bij V&D, maar even goed!” Het meisje in zijn buurt keek nieuwsgierig naar hem op, haar vader knikte en zei dat hij helemaal gelijk had. “Zie die klemmen maar eens, van de ordners. Dat is geen kattenpis, dat vertel ik je. Onverwoestbaar als je het mij vraagt.” De vader knikte beleefd, vroeg zacht aan zijn dochter of ze al gekozen had.

Verderop stonden de schoonmaakspullen, daar was het druk. “Iedereen heeft tegenwoordig zo’n Swiffer-stok geloof ik, verdomde handig, die dingen. Maar die naam? Ik had hem Zoefer genoemd, omdat het zo snel gaat, hahaha!” De twee dames naast hem lachten mee. Een van hen vertelde dat ze niet meer zonder zou kunnen, dat de stofzuiger bijna overbodig was nu in haar huis. “Ja dat klopt, maar een pak suiker over de vloer, daar kan zo’n Swiffert niet tegenop natuurlijk. Doe die stofzuiger nog maar niet de deur uit!” Hij knipoogde en wandelde verder.

In een schap op de hoek lagen allemaal stenen vogeltjes. Hij pakte er eentje op, bekeek het gedetailleerde verfwerk van dichtbij. Naast hem zei een jonge vrouw tegen haar vriendin dat ze moest komen kijken naar die leuke vogels. “Ze zijn ook echt mooi hè? Ik neem er denk ik ook een paar mee. Die kun je op de vensterbank zetten, of eigenlijk overal, staat hartstikke leuk.” De twee dames beaamden zijn woorden, een van hen antwoordde dat ze zo echt leken. “Heb je hem al opgetild? Zwaarder dan je denkt. Daar zit geen gat onderin, die zijn helemaal massief.” Hij zocht er vier uit, twee gele en twee bruine. De dames legden er ook een paar in hun mandje.

Bij de sokken hield hij weer halt, keek in de vakken of er nog donkergroene waren. Naast hem zocht een man een bundeltje sportsokken in de goede maat. “Die gebreide, daar heb je lang profijt van. Warm in de winter, en de hele herfst ook te dragen. Goed spul ook, honderd keer gewassen en de rek is er nog lang niet uit!” De man naast hem knikte, zei dat hij helaas allergisch was voor wol. “Zonde hoor, je weet niet wat je mist.” Hij zag achterin nog een paar groene liggen en liet ze snel in zijn mandje verdwijnen. “Sport je dan ook?” De man keek hem verward aan. “Ja, ik bedoel, er staat toch op dat het sportsokken zijn!” Vervolgde hij zijn grap. “Dan moet je wel naar je werk joggen hè, als je die aanhebt!” Hij grinnikte voldaan. De man glimlachte naar hem, zei dat hij werkelijk iedere dag met de fiets naar zijn werk ging. “Zo zo, een uitslover.” Hij knipoogde en tikte tegen zijn pet voor hij verder liep.

Bij het badschuim en de douchegels hield hij nog even halt. Terwijl hij zocht naar zijn vaste product, stond een vrouw naast hem in een soort sponzen te knijpen. “Wat een rare sponzen zijn dat, lijkt wel een roos van gaas!” De vrouw grinnikte, zei dat dit sponzen om te scrubben waren, puffs genoemd. “Skrubbelen? Wat is dat dan?” Ze legde geduldig uit dat deze dingen je dode huidcellen verwijderden, dat het lekker fris voelde na gebruik. “Dode huid? Mijn lieve kind, dan zou er bijna niets meer van me overblijven!” Hij bulderde door de zaak. “Vijftig jaar geleden had ik daar wat aan gehad, maar nu is het te laat!” Ze grinnikte met hem mee, zei dat dat toch zeker nog wel meeviel. “Skrubbel jij maar goed, dan blijf je er lang zo jong uitzien.” Ze glimlachte, hij dacht haar zelfs een beetje te zien blozen.

Bij de kassa’s stonden geen klanten, hij kon zo doorlopen. Achter de lange toonbank stonden drie kassières met elkaar te praten. Hij ging voor één van de kassa’s staan en zette zijn mandje neer. Hij wachtte even, maar de drie waren druk aan het overleggen waar de nieuwe vracht naartoe moest en merkten hem niet meteen op. “Jongedames!” Hij rechtte zijn rug en wachtte tot hij hun aandacht had. “Dat is typisch vrouwen, dat staat altijd maar te babbelen en te babbelen, daar is geen woord tussen te krijgen!” Een van de meisjes was naar de kassa gelopen en verontschuldigde zich terwijl ze zijn spullen begon te scannen. “Wijlen mijn vrouw was precies zo: nooit een momentje rust en het schoot ook niet op, boodschappen doen was op iedere hoek babbelen met alle buurvrouwen. Ik zeg het je, vrouwen, die staan nooit zonder woorden. Altijd een weerwoord klaar! Heb ik gelijk of heb ik gelijk?” Het meisje lachte en zei dat hij wel eens gelijk kon hebben. “Doodvermoeiend, dat vrouwvolk!” Hij nam zijn portemonnee en knipte hem open. “Wat is de schade vandaag, jongedame? Stop alles maar in een zakje, dat ik maar snel de rust kan opzoeken!”

“Knappe debardeur met rolkraag”

“Aanstekers in geel met rood maat 38″

“Truitje met uitgefitselde rand onderaan”

“Mooi golfje roos met witte mouwen”

“Knap kleedje met zijtirette”

“Leuk floere bloesje”

“In okergroen met glimmertjes”

Er gaat een compleet nieuwe wereld voor mij open, lieve dames en heren medebloggers en lezers. Ik duik in de tweedehands zoekertjes op de Belgische varianten van Marktplaats, en ik heb meteen het gevoel totaal geen idee te hebben wat er aangeboden wordt. Gelukkig maken foto’s wel wat duidelijk, en heb ik een fijne rasechte Belg tegenover mij aan tafel zitten die het een en ander kan ophelderen wanneer ik met vraagtekens in de ogen hoopvol een woord voorlees.

Dat een capuchon hier een kap heet, laarzen vaak botten worden genoemd, een jurk een kleed is en ‘is gebreden’ een volkomen aanvaarde voltooid verleden tijds-vorm van breien is, dat kon ik nog volgen. Dat bijna alle kledingstukken als ‘knap’ worden aangeprezen waar ik ‘mooi’ zou zeggen, lukt ook nog wel. (En dat ‘twee truis’ en ‘de kleding is gedraagt maar in goede staat’ niet representatief is voor het gros van de Belgen, dat is nog wel duidelijk.) Maar veel verder dan dat kwam ik toch niet.

Dan hier mijn stoomcursus dialect en spreektaal in deze contreien: een mouwloos shirt is een debardeur, instappers zijn hier aansteekschoenen, de kleur roze is vooral te vinden als roos en rose, een tirette is een ritssluiting en velours is in de volksmond ‘floer’. Okergroen deed me glimlachen, en het woord ‘uitfitselen’ voor een onafgewerkte naad die gerafeld is, vind ik eigenlijk gevoelsmatig helemaal kloppen. Was ik net gewend aan de Amerikaanse benamingen op Etsy, dat een vest een jumper is en een mouwloze trui (wat wij ook wel spencer noemen) een vest, krijg ik dit ook nog eens op mijn bord. Een ‘giletje’ heeft hier gewoon mouwen, is vaak gebreid, heeft knopen of een rits, kortom: staat bij mij te boek als vest, maar zoeken op ‘vest’ levert dan weer allerlei jassen en colbertjes op. Wat een ‘golfje’ is, is me nog niet helemaal duidelijk, maar veelal heeft het ook knopen of een rits, dus het lijkt me iets vest-achtigs … En ‘bloesjes’ levert werkelijk allerlei soorten truien, t-shirts en af en toe een verdwaalde blouse op (zoals ik hem ken). Pfff, ik heb het er maar druk mee. En dan kijk ik alleen nog maar naar het kleding-aanbod…

Mocht u ook nu dus ergens snel moeten inburgeren, neem dan deze tip van mij aan: lokale zoekertjes doen wonderen.

Ze staat voor de kapstok. Nee, daar staat ze nog niet, ze zit nog op haar stoel, achter haar computer. Maar in gedachten staat ze er al, te kiezen welke jas ze aan zal doen. Ze weet precies wat er hangt, al haar shawls en vesten en jassen, en zelfs welke bovenop hangen en welke weggemoffeld zijn achter anderen. Ze wil haar stoere jas aan, maar zal dat niet doen. Daar is het de dag niet voor. Nee, dat denkt ze niet, ze denkt: daar is het de stad niet voor. Maar eigenlijk weet ze wel dat dat onzin is, vorige week was het er wel de stad voor. Het ligt aan mijn stemming, denkt ze. Nee, dat denkt ze pas later, achteraf, wanneer ze allang weer binnen is en haar jas alweer aan de kapstok hangt.

Wanneer ze de voordeur opent, loopt er net een jonge vrouw langs. Sorry, denkt ze, dat ik je liet schrikken, denkt ze, dat er net een deur openvliegt op het moment dat jij dicht langs de huizen loopt, denkt ze. Misschien schrok ze wel helemaal niet, spreekt ze zichzelf verplicht toe. Ze sluit de deur en loopt de hoek om. Een man loopt haar tegemoet. Ik zie er niet uit, denkt ze. Nee, dat is niet waar, ze denkt: die man vindt mij lelijk. Hij nadert. Zie maar, hij kijkt niet eens mijn kant op. Wanneer ze elkaar passeren ziet ze dat hij ouder is dan ze op het eerste zicht dacht. Zijn haren vallen nonchalant over zijn teruggeweken haarlijn. Hun blikken kruisen, heel kort, nietszeggend.

Het zebrapad, ze staat er nu recht voor. Een rij auto’s. De eerstvolgende remt niet af, vliegt langs haar. Eikel, mompelt ze. Nee, ze mompelt nooit, dus ook nu niet. De tweede auto stopt netjes, de bestuurder maakt het bekende waai-gebaartje met haar hand boven haar stuur. Ga maar. Glimlach. Ze steekt over, glimlacht terug terwijl ze knikt. Nee, ze knikt niet, ze steekt even kort haar hand op. Dank u. Aan de overkant de bank binnen wandelen. Er zit een dame aan de balie, ziet ze door de glazen deur. Wat vervelend, denkt ze, ik moet helemaal niet bij haar zijn, maar enkel bij de pinautomaat meteen binnen in de hoek. Als ik de deur open denkt ze een klant te hebben. Zal ik haar nu juist wel of niet aankijken? Eerst niet, dan wel. Ze opent de deur, blik op de klink. Ze sluit de deur, draait zich om en werpt een snelle blik op de dame. Die kijkt niet op of om, gaat niet eens rechtop zitten, steekt haar nagelvijl niet eens weg. Ik besta niet, denkt ze. Nee, zo dramatisch doet ze niet: ze merkt me niet op, denkt ze, die ziet waarschijnlijk honderd mensen per dag naar de pinautomaat lopen. Pas wanneer ze de gang rechtdoor wandelen, gaat de nagelvijl in het bovenste laatje.

Dahag, denkt ze, wanneer de glazen deur achter haar in het slot valt. Fijne dag nog, denkt ze. U ook, denkt ze. Er hangen twee jongemannen op een bankje, naast de glasbak. Ze voelt eventjes de verplichting naar ze te kijken, gecombineerd met de tegenzin contact te moeten maken om erger te voorkomen. Dan ontspant ze: dit is een ander land, een andere stad, een andere wijk. Ze roepen me niks lelijks na wanneer ik ze negeer. Nee, zo gaat het niet echt. Het is meer een onbewust verkrampen en weer loslaten, zonder de woorden die nodig zijn om het aan anderen te omschrijven. Een rudimentair gevoel van onveiligheid, meegenomen uit vervlogen tijden.

Het rode mannetje. Wachten op zijn groene onderbuurman. Een oude dame staat voor het fietspad te wachten. Een iets jongere dame, druk telefonerend, houdt halt naast de oude dame. Zijzelf loopt vier passen verder, tot voorbij het fietspad, naar het stukje stoep tussen de rode fietsbaan en de autoweg. De oude dame kijkt haar afkeurend na. Nee, dat kan zij helemaal niet zien, ze heeft geen ogen in haar rug. De kletsende jongere vrouw komt naast haar staan. Ze voelt zich meteen gesterkt, zie je wel, oud mens, iedereen doet dat hier. Groen. Oversteken. Een man komt de hoek om. Ze loopt iets trager. Hij sloft ook maar wat. Flut, denkt ze, nu lopen we in elkaars weg. Ik kijk wel even in die volgende etalage, denkt ze. Hij blijft voor de etalage staan. Ook goed, denkt ze. Hij loopt weer door op het moment dat ze hem zou passeren. Ze zucht. Nee, ze zucht niet hardop, maar rolt met haar ogen. Nee, dat is niks voor haar, ze trekt kort haar mondhoek op en zet er even flink vaart achter. Dat werkt gelukkig wel.

Zal de caissière beledigd zijn als ik haar plastic tasje afsla en de spullen in deze tas erbij stop? Ze hoort haar baas van ooit weer praten: geef de tassen met logo mee, dan maken ze reclame op straat. Op de toonbank plakt een briefje: ‘Wij vragen een bijdrage van 10 cent voor onze plastic tasjes om het milieu te ontzien’.  Dan zullen ze het vast niet erg vinden, denkt ze. Nee, dat denkt ze niet, ze denkt: zullen ze dan nog balen dat ze tien cent minder inkomsten hebben als ik mijn eigen tas gebruik? Ze betaalt en steekt de spullen in haar tas. Niemand trekt een geweer, niemand begint te huilen.

Ze loopt naar huis. Ze is zo moe. Zo leeg, zo vol. Ze steekt de sleutel in de deur, eindelijk, veilig binnen. Jas aan de kapstok, tas op de vloer, ploft op haar stoel, leest iemands blog. Ze bekijkt haar eigen reactie van eerder die dag nog eens. Daaronder commentaar van de schrijver. Bedankt, lieve woorden, je bent zo lekker impulsief. Haha, denkt ze.

Nee, dat denkt ze niet. Treurig kijkt ze naar het scherm en steekt een sigaret op.

Ik ben er dus nog. Dat u dat even weet.

Maar. Van die dingen. Een griep. (Of hoe ongelofelijk blij ik met neusspray kan zijn.) Een logee. (Of hoe een dame voor de derde keer haar beenspier kan scheuren en moet uitzieken.) Een bange kat. (Of hoe de meegebrachte logeerkat lekker door mijn huis banjert terwijl mijn eigen heldinnetje dagen niet onder het bed uit komt, tenzij met grof geweld de nodige overredingskracht.) Een huishouden. (Of hoe alles altijd maar doorgaat, ongeacht of dat nu uitkomt of niet.) Zinken kisten en lijkzakken. (Of hoe je je opeens verdiept in crematies en uitvaartverzekeringen omdat je realiseert dat je in het buitenland woont – hoe dichtbij het ook is – en er allerlei regels gelden voor vervoer van dode Wenzen aangezien het een beetje raar is je hele familie- en vriendenkring naar het buitenland te laten komen voor een crematie.) Creativiteit. (Of hoe je uit grote gummen stempels kunt snijden/ de naaimachine weer herontdekt wordt/ er klei bestaat die in je eigen huis- tuin- en keukenoven gebakken kan worden.) Stumble upon. (Of hoe de bizarre dingen van het internet aan je voorbij rollen alsof het de normaalste zaak van de wereld is.) Pakketjes aan de deur. (Of hoe je verdwaalt in de vintage-afdeling op Etsy en de meest bijzondere creaties uit bijvoorbeeld de jaren vijftig voor vijftien dollar kunt kopen.) Verdwalen. (Of hoe hoofdpersonen in romans bijna vrienden van je lijken en je zo graag wil weten hoe het met ze gaat.)

Ik ben er dus. En eigenlijk heb ik best tijd om te loggen. En eigenlijk heb ik ook duizend ideetjes om neer te pennen. Maar. Dat de gordijnen gewassen moeten worden, en je erachter komt dat je de roede moet losschroeven om die gordijnen in de wasmachine te krijgen. En je de ladder nodig hebt om daaraan te kunnen. En die ladder buiten in de sneeuw/regen staat. De antieke houten ladder. Dat je daarna dus spontaan de witte keukenvloer moet dweilen. En je dan ziet dat de anti-kras dingen onder de tafelpoten niet meer onder de tafelpoten zitten. Dat je dan in de kelder kasten overhoop moet halen om nieuwe te zoeken die wél nog plakken. Dat je dan ziet dat er nog een was in de droger zit. En trouwens, dat je vergeten bent vlees uit de vriezer te halen vanochtend. En… Van die dingen dus. Dat er opeens weer een week voorbij is waarin je eigenlijk bést tijd had om te loggen. Maar het er tóch niet van kwam. Dat je even het gevoel hebt geleefd te worden, in plaats van je leven te leiden.

Dat je je even niet helemaal op je plek voelt, zoiets, weet u wel. Niks ernstigs, maar toch.

En zo staat er alweer een nieuw jaar voor de deur. Twee-nul-één-nul, het ziet er zo rond en af uit, maar het moet echt nog beginnen.

Het afgelopen jaar was voor mij een jaar van niet enkel uit dat diepe, donkere, eenzame en angstige dal kruipen, maar zelfs weer met plezier naar buiten gaan, met een glimlach communiceren, met voorpret iets in de buitenwereld plannen. Tegenwoordig doe ik vrolijk mijn gordijnen open, word ik op straat begroet door mijn postbode, klets ik met de dame aan de kassa en fiets ik onverschrokken door dit Belgische land op weg naar waar ik maar wil zijn. (En als het regent, dan neem ik gewoon de tram. Alsof het niets is.)

Ik ben er nog niet. Dat voel ik. Ik heb nog steeds grenzen liggen waar er vroeger geen waren. Ik pieker nog altijd bij vlagen over nutteloze en oncontroleerbare dingen. Ik durf nog niet alles, maar wel al weer veel. Mijn hart is weer een beetje toegankelijk voor de buitenwereld, mijn ogen zien graag meer dan mijn eigen navel en de vier muren om me heen. Ik ben zelfs weer aan een studie begonnen! Een thuisstudie, maar toch – met de nodige sociale voorwaarden. Als iemand mij dat een dik jaar geleden had gezegd, was ik in een treurige lachstuip geschoten. Overigens ga ik deze studie nu alweer omzetten, van de HBO variant bij één van de twee grote thuisstudienamen naar de Open Universiteit. En stapje hoger, een stapje anders, maar hopelijk ook een stapje richting toekomst, en een stap waar de broodnodige communicatie wél soepel verloopt.

Maar goed. Ik ben er dus nog niet. Niet wat toekomstplannen betreft, niet wat mijn ideaalbeeld van mezelf betreft, niet wat het sociale vlak betreft. Maar ik ben vol vertrouwen en zal me in alle bochten wringen die maar haalbaar zijn voor mij, om het komend jaar voor mezelf een succes te noemen. Iets waar een ander zijn hand niet voor omdraait, is voor mij soms een schier onneembare berg. Maar dat maakt niet uit, ik zal klimmen en ploeteren tot ook ik weer mijn schouders kan ophalen over triviale zaken.

Lieve, mooie, prachtige lezers en medebloggers, wat ik eigenlijk wil zeggen is dit: ik hoop dat u net zoveel zin heeft in dit nieuwe jaar. Ik hoop dat u in de startblokken staat, monter en fris, klaar om de komende twaalf maanden bij de kladden te grijpen en zo te kneden, dat ze in uw voordeel werken. Ik ga in ieder geval mijn best doen om nog enkele grenzen te verleggen.

Kortom: ik wens u allemaal – ja u, stille lezer ook – en evengoed mijzelf een veelbelovend en positief…

:)

Nietsvermoedend liep ik door de explosieve drogisterij die we allemaal wel kennen van het rood met gele logo. (Tegenwoordig groen met rood in de nieuwste vestigingen trouwens.) Ik neusde wat tussen de niksigheden en onbenulligheidjes, tussen de dingen-waar-je-nooit-naar-op-zoek-bent-maar-die-je-wél-voor-een-euro-daar-kunt-kopen en andere kleinigheden. Eerst viel mijn oog op de stapel kalenders voor 75 cent. “Zo zeg” dacht ik, “dat is toch absoluut goedkoop, ze zijn nog in vrolijke kleurtjes ook.” Maar toen keek ik ietsje beter en zag ik dat de kalenders niet van 2010 waren. En ook niet… van 2009. Nee: ze waren van 2008. “75 cent?” dacht ik toen, “pfffff.”

Maar toen viel mijn oog op iets nog veel interessanter. Het leek van een afstandje op een bak vol bruingrijze bollen. Op een houten stokje. En ze kostten 1 euro 49 per stuk. Nieuwsgierig als ik ben naar bruingrijze klonten op een stokje, nam ik een kijkje. En wat blijkt? Na de pruimen, druiven en perziken, is het blijkbaar de normaalste zaak van de wereld om gedroogde mussen te verkopen.

Huh?

Jazeker lieve lezers: mijn lokale drogisterij verkoopt klaarblijkelijk dode beesten in verdorde toestand. Sterker nog: ik heb er bewijs van.

(En daarvoor ben ik tot 3 maal toe teruggegaan, om dit bewuste bordje op de foto te krijgen zonder dat een medewerker me eruit schopte. Mijn handlanger gaf mij dekking en ik ging gehurkt en gewapend met mijn mobieltje stiekem deze prachtige bewoording vereeuwigen.)

Natuurlijk waren het geen échte mussen, maar van die – weet ik veel – piepschuimen dingen beplakt met veren. Ook bij nadere inspectie door mijn handlanger, was er weinig mus in te herkennen en vooral veel bruingrijs. En dat stokje bleek een staart. De snavel was na veel turen te ontwaren, maar voor de zwarte kraaloogjes moest je diep in de veren peuteren om er ook maar de minste glimp van op te vangen. Pootjes, daar zwijgen we al helemaal over.

Hoe dan ook: onze missie is volbracht. De klontjes voorzien van onvergetelijk onderschrift zijn een feit. Gedroogde mussen. Anderhalve euro. Dat u het even weet.

De lichten waren uit in de kleine woonkamer. De houten salontafel, zijn uitgezakte fauteuil, ooit bordeaux rood maar nu een onbestemd donker, de kleine cd-kast aan de linkerwand, de grote logge kast, een erfstuk, aan de rechterkant. Hij kon zijn spullen dromen in de ruimte. Nooit botste hij tegen hoeken of poten, feilloos wist hij bij het doorgaans zwakke maanlicht zijn weg.

De gordijnen, de grijs met blauw gestreepte zware dingen, altijd en eeuwig half dicht. Dan valt het niet op, had hij geredeneerd. Dag en nacht, zijn gordijnen bleven in positie, al bijna drie jaar nu. Half tien, en al aardedonker buiten. Hij had een hekel aan de zomernachten: soms wel tot half één ’s nachts bleef het licht in de straat. Maar nu, in november, kon hij als het echt nodig was na zes uur al beginnen.

De muurkast in het halletje. Dan voorzichtig het gevaarte naar het raam brengen. In positie zetten, hij begon altijd bij zijn uiterste gezichtspunt, het eind van de straat, door de bocht nog net goed te bekijken. Daar woonde de vrouw in haar rolstoel. Strakke planning, kon je de klok op gelijk zetten. Kwart voor tien hees zij zichzelf in bed, daarvoor tanden poetsen en omkleden. Dan ging hij door naar het appartementencomplexje in het midden van de straat: de man met de twee Rottweilers, hij minstens zoveel tattoo’s als zijn dunne vrouw. Zij hadden niet eens gordijnen. Als zij een avond simpelweg voor de televisie doorbrachten, raakte hij snel uitgekeken. Schuin boven hen de alleenstaande moeder met twee tienerdochters. Altijd iets te zien. Rechtsonder het echtpaar op leeftijd, ze aten iedere avond om dezelfde tijd hun bakje yoghurt, aan de tafel bij het raam.

Naast het complex de twee mannen, een jaar of veertig, intrigerend. Altijd het rolluik van de slaapkamer dicht, jammer. Wel een goed zichtbare badkamer. Daarna draaide hij zijn telescoop een eindje, vol zicht op de woonkamer van de zakenman en zijn devote vrouw. De directeur stond soms voor zijn raam, staarde de nacht in. De eerste keren schrok hij zich wild, dook weg achter het gordijn. Maar hij kon niets zien, niets weten. Zijn woonkamer een zwart gat voor de overburen. Nu bleef hij ongegeneerd naar zijn onderkinnen kijken, hoe hij zijn sigaar rookte, hoe hij soms zelfs in zijn neus peuterde. Naast hem de woonkamer die bijna altijd donker was. Als er al eens leven was, zag hij mensen in en uit lopen, vreemden, nooit eerder gezien en zoals de ervaring leerde, ook nooit meer opnieuw.

En dan zijn lievelingshuis: de vrouw met haar kanaries. Uren stond ze voor de kooi, zodra de gele dingetjes een kik gaven liet ze alles uit haar handen vallen om haar aandacht op de beestjes te richten. Zelfs als de aardappels overkookten. Zelfs als ze telefoneerde. Ja zelfs als ze zojuist in bad gestapt was. Haar billen stevig, haar borsten klein maar mooi. Haar buik niet meer de strakste, maar een mooi lijf, zeker weten. Hij wist dat ze haar haren regelmatig blondeerde. Ze was gek op appels en had geen televisie. Wel een radio, aan haar bewegingen te zien. Kanaries hadden hem nooit kunnen interesseren, maar voor deze drie voelde hij niets dan dankbaarheid. Er kon zo een uur voorbij gaan wanneer hij haar volgde. Soms stelde hij zich voor dat hij op haar bank zat, naast de kooi. Dat ze tegen hem praatte, voor hem paradeerde, kookte, danste.

Hij schrok wakker van de bel. Het licht probeerde zich al een weg te banen door zijn lamellen. Hij stond al naast zijn bed, verward. Shirt, broek. Nogmaals de bel. Naar de voordeur, de sleutel van de muurkast routineus in de zak van zijn regenjas aan de kapstok laten glijden. Hij schrok van de bel die opnieuw rinkelde. De voordeur op een kier, vragende blik. Daar stond ze. Hoe laat zou het zijn? Negen uur? Elf uur? De ochtend al voorbij?

‘Voor jou, om je te bedanken.’ Hij woelde snel door zijn haar, ging rechtop staan. Hij keek naar wat ze vooruit stak. Een papieren zak met een koordje, een fles wijn waarschijnlijk. ‘Ehhh…’ ‘Pak aan, alsjeblieft! Namens nummer 12, 14 en 16. Zonder jou waren we er niet meer geweest tenslotte, dit is het minste wat we kunnen doen.’ Hij begreep er niets van, stak voorzichtig zijn hand uit. ‘Sorry, maar waar…?’ ‘Vannacht. Ik had niets gemerkt hoor, vaste slaper. Ze hebben zelfs mijn vogeltjes naar buiten gebracht. Jos van verderop wist dat jij het was die had gebeld. Super hoor, echt ontzettend bedankt. Ook namens de anderen dus.’ Vannacht? Hij sliep enkel. Misverstand. Maar zij. Bij hem aan de deur. Misschien het begin? ‘Ja… ach ja, ieder ander…’ ‘Nee nee, jij was het die de brand opmerkte, niemand anders. Bij de heg van de buren begonnen, zeiden de brandweermannen. Net op tijd erbij, anders hadden ze geen huis meer gehad. En wij ernaast… Nogmaals, echt duizend maal dank. Als ik ooit iets terug kan doen, laat het maar weten. Doen hè?’ Haar grote glimlach. Hij knikte, vals bescheiden, een glimlachje. ‘Doe ik. Graag gedaan hoor, het was niets.’

Drieënveertig. Het is nog geen twee uur in de middag en ik zit nu officieel op drieënveertig niesen. Of niezen, het is maar wat u prefereert. Stonden de afgelopen dagen in het teken van keelpijn en droge hoest, vandaag pakken we het helemaal anders aan: het is genies wat de klok slaat. Terwijl ik zit, genies. Terwijl ik de was opvouw, genies. Terwijl ik brood smeer, een boek lees, een broek herstel, mascara opdoe of een telefoontje pleeg: genies, genies en nog meer genies. Oneindig genies.

Nu heb ik natuurlijk al vaker een flinke verkoudheid gehad. Loopneus, watten in je hoofd, de wereld van veraf horen, u kent het wel. Ook heb ik al vaker een lichte allergische aanval gehad. (Ik ben namelijk best een beetje allergisch voor kattenhaar, en toch heb ik een kat. Zolang ik maar niet na een aai-sessie met mijn handen aan mijn gezicht zit maar ze meteen onder de kraan houd, is er niets aan de hand. Aan de neus, dus eigenlijk.) Zo’n reactie bestaat uit geïrriteerde ogen en een korte periode van ongecontroleerde niesaanvallen.

Welnu, ik denk dat mijn hoofd vandaag in het teken van integratie staat. Dat wattengevoel, dat is er dus. En dat ongecontroleerde niesen dus ook. En dat terwijl ik toch echt mijn voorhoofdsholte niet dicht heb zitten, en evenmin mijn kat heb geaaid. (We zitten trouwens onderhand al op zevenenveertig, for the record.) Nu vind ik het normaal gesproken van goede inzet getuigen wanneer er flink geïntegreerd wordt. Integreer er maar een eind op los, zeg ik altijd maar. Of het nu gaat om computerprogramma’s, culturen of inzichten, ik ben er veelal voor te vinden. Mits je natuurlijk de eigenheid van de onderdelen behoudt, en het geheel meer oplevert dan de losse delen. Maar dit stompzinnige en – zover ik kan beoordelen – volkomen zinloze genies, dat vind ik dus totaal onnodig.

Niet alleen moet ik de hele dag mijn activiteiten onderbreken om mijn hoofd weg te draaien van wat het ook is dat mijn aandacht behoeft (of stilstaan als ik net met een kop thee door de kamer loop), om dus zo’n onzinnige nies de ruimte te geven, ook valt er niets te verwijderen uit mijn neus, ook al denkt mijn neus daar anders over. Tenzij het natuurlijk zo is, dat vier luttele dagen grieperig zijn in een oud huis automatisch betekent dat het stof zich zo hoog opstapelt wegens uitgestelde huishoudelijke rotklusjes, dat ik een hoogpolig tapijt bouw met iedere inademing die plaatsvindt. Misschien dat de stofmijten ál hun vrienden en familie hebben uitgenodigd om in huize Wenz een dagje pretpark te houden. (Achtenveertig.) Dat ze mijn neus ingehuurd hebben als soort van achtbaan, en ze keer op keer op de voor mij onzichtbare hendel drukken die een karretje vol huisstofmijten lanceert die hen de dag van hun leven bezorgt met deze luchtstroomritjes. Dat ze door mijn neus buitelen en vliegen en overal hun jasjes en handschoenen achterlaten. En dan lachend weer achteraan in de rij sluiten voor de volgende ronde.

Nou, dat vind ik dus best stom. Van die stupide rotzakken met hun domme hobby’s. Daar sta ik boven. Daar haal ik mijn neus voor op.

‘Misschien kun je beter even je mond houden,’ opperde ze bits, ‘je zegt toch niets nieuws.’
‘Misschien kun jij beter eens beginnen te praten dan,’ siste hij daarop, ‘aangezien je klaarblijkelijk het een en ander bent vergeten te melden de afgelopen tijd…’

Ze schrok. Waar had hij het over? Hij kon toch niet weten…? Ze fronste en probeerde te beslissen welke tactiek ze zou toepassen, als hij blufte dan moest zij… maar als hij al dingen wist, dan kon ze beter… Hoe dan ook moest ze nu snel iets zeggen, voor er teveel tijd overheen gegaan was.

‘Waar slaat dat nu weer op? Is het weer tijd voor cryptische opmerkingen in de hoop dat we van onderwerp veranderen?’ Verveeld geïrriteerd keek ze naar hem om.
‘Je weet wel wat ik bedoel. Ik ben niet dom, weet je. Goedgelovig misschien, maar blind niet.’ Hij wierp haar op zijn beurt een ijskoude blik toe. Zij probeerde zo nonchalant mogelijk te blijven. Ze voelde hoe ze haar spieren bewust moest ontspannen om zichzelf houding te geven. Ze zuchtte omstandig en keek hem met een opgetrokken wenkbrauw aan. ‘Waar heb je het in hemelsnaam over?!’ Terwijl ze de woorden uitsprak probeerde ze zichzelf in een staat van onschuld te krijgen, waarin ze in gedachten werkelijk niets te verbergen had. Dat werkte meestal erg goed, eerst jezelf overtuigen, en dan – bijna vanzelf – die ander.

‘Nou?’ baste ze ongeduldig, terwijl ze hem peilde. Ze zag zijn boosheid, maar toen, in een flits, ook de twijfel in zijn ogen. Een fractie van een seconde maar, maar duidelijk genoeg om te weten dat hij geen poot had om op te staan. Dit was haar kans. Nog voor hij iets kon zeggen trok ze haar reservoir beschuldigingen open en mikte op overrompeling: ‘Je zit maar wat te vissen, is het niet? Je hoopt dat als je me lukraak iets verwijt, ik spontaan allerlei diepe geheimen met je ga delen. Dat ik eigenlijk als man geboren ben, of nee, dat ik er drie andere relaties op na houd, of dat ik helemaal niet bij de bank werk maar een stripper ben, of al jarenlang alcoholist, of nee, laat me denken, wat kun je je allemaal in je hoofd halen, ja, dat ik eens per week bij je beste vriend in bed lig, of je vader, of mijn baas, verzin het maar, je hebt vast een machtig logische en onderbouwde theorie, is het niet?’ Ze kwam op dreef nu, en was niet van plan te stoppen. ‘Je hebt je vast in je hoofd gehaald dat er iets aan de hand is, god-weet-waarom, omdat we het de laatste tijd zo druk hebben dat we langs elkaar leven, of omdat we al een week of twee geen seks meer hebben gehad, of omdat je gewoon een excuus zoekt om moeilijk te doen, of nee, ik snap het al, omdat je het oudste psychologische trucje in de wereld wil uithalen, de schuld omdraaien, natuurlijk, je hebt zelf iets fout gedaan en wil nu koste wat kost je schuldgevoel verminderen, de rekening vereffenen door mij iets gelijkaardigs toe te schrijven zodat jouw misstap vergeven kan worden. Belachelijk, dit. Kijk je daar nu eens zitten, ik wil niet eens weten wat de aanleiding hiervoor was, als ik je ook nog maar een beetje leuk gezelschap wil vinden moeten we vooral niet verder hierop ingaan, bespaar het me, en jezelf ook, behoud je waardigheid voor zover dat kan, nu het nog enigszins mogelijk is te geloven dat je de moeite waard bent, dat je een redelijk intelligente vent bent en aardig in de omgang, ok, zullen we dat maar proberen?’

Ze zag dat ze hem murwgeslagen had en zette de eindsprint in. ‘Waar waren we gebleven vóór deze hele poging jezelf belachelijk te maken? Oh ja, dat je dus beter even niets kon zeggen, dat ik gewoon even niet in de stemming was om je eeuwig terugkerende wrevel nogmaals aan te moeten horen. Misschien dat mijn rijstijl een hot item blijft voor jou, maar ik heb alles bij elkaar wel al duizend keer gehoord dat ik verkeerd schakel. Je kunt onderhand wel weten dat ik dat niet ga aanpassen, na een jaar van zeuren en pushen zonder resultaat zou het leuk zijn als je erover ophield en accepteerde dat niet alles op jouw manier hoeft.’ Ze liet even een stilte vallen, maar hij leek niet van plan iets te zeggen. ‘Kan ik dan nu gewoon op mijn manier van het parkeerterrein afrijden zodat we nog op tijd bij de supermarkt zijn vanavond?’

Ze wachtte zijn antwoord niet af maar stapte met een opgelucht en zelfingenomen glimlachje op het gaspedaal.

Ik ben al weken op een schoenenquest. Meer precies: een laarzenzoektocht. En dan bedoel ik dus geen rubberen regenlaarzen. Ik heb zo aan de hand van allerlei speurtochten in mijn hoofd De Ideale Schoen gecreëerd en nu ben ik er dus van overtuigd dat dat leuke ding ook moet bestaan. Ik heb absoluut niet veel eisen hoor, helemaal niet. Ze moeten alleen een klein hakje hebben, beetje stoer zijn, cowboy- of juist elfenachtig, liefst donkergroen, om mijn kuiten sluiten, niet glimmen, wél van leder zijn en vooral: in mijn maat zijn.

Ik ben met mijn honderdtachtig centimeter lengte helaas ook gezegend met schoenmaat 41. Voor de gemiddelde vrouw is dat een grote schoenmaat. Ik word in winkels dan ook vaak afgescheept met een half rekje troep, waar andere maten twee lange gangen keus hebben. Op dat halve rekje staan dan alle sandalen, gympen, instappers, laarsjes en laarzen samen. En dan ook nog eens alle kleuren, stijlen en materialen door elkaar. De laatste jaren is het gelukkig al ietsje beter en kan ik in bepaalde winkels zowaar kiezen uit een ruim aanbod. Maar natuurlijk: te hoge hakken (toren ik al helemaal boven iedereen uit), te ruime beenwijdte (maat 41? dat zal dan wel een enorm gevaarte aan mens zijn met knallers van kuiten), te lelijk, te klassiek, te plastic, u raadt het wel. Daarenboven zijn die winkels dan ook vaak nog voorzien van laarzen die rond de driehonderd euro kosten. En dat vind ik dus een beetje vervelend.

In België is het nog erger dan in Nederland. In België lijken vrouwen op miraculeuze wijze nooit grotere voeten dan maat 40 te krijgen. En als ik dan al eens met tegenzin een schoenenzaak aandoe die geen fijne planken met op maat gesorteerde schoenen heeft, maar een modern ogend geheel met van alle schoenen maar één maat (altijd maatje 36) uitgestald, en ik vind de moed om te vragen of bepaalde schoenen ook in maat 41 bestaan, dan krijg ik steevast door zo’n meisje van één meter vijfenzestig met een minzaam lachje (inclusief vleugje medelijden in de blik) te horen dat ze die helaas niet hebben. En dan druip ik grommend en snikkend weer af.

Maar daar wilde ik het eigenlijk helemaal niet over hebben. Ik wilde het hebben over het feit dat mijn aansteker best raar is. Dat zit zo: ik reisde afgelopen donderdag in mijn uppie naar het grote centrum van Antwerpen af, om dus die laarzenzoektocht grondig voort te kunnen zetten. En de meeste lezers weten wel dat ik een tijd lang heb gevochten met mezelf om een angststoornis te overwinnen. En daar redelijk goed bovenop ben. Maar toch is het zo nu en dan nog spannend om bepaalde dingen te doen. Zoals dit dus. Sociaal zijn. Zelfstandig de weg vinden. Dat soort dingen. Maar daar ging ik hoor, op weg naar het kleine stationnetje hier om de hoek, om welgeteld 7 minuten in de trein te zitten alvorens ik op mijn begeerde plaats van bestemming zou aankomen.

De  trein was er niet, om kwart over elf. En ook niet om twintig over elf. En ook niet om vijf voor half twaalf. Toen werd er iets omgeroepen. Iets waaruit ik dacht te kunnen opmaken dat de trein twintig minuten vertraging had. En toen kwam er dus een mede-op-de-trein-wachtster naar me toe, en vroeg me of ik had gehoord wat er nu werd gezegd. Ik gaf mijn versie, en zij vertelde dat ze zoiets ook dacht te hebben opgevangen, maar dat haar dat wel erg veel vertraging leek. Resoluut stapte ze dan ook richting bovengronds om aan het enige loket ter plaatse meer informatie te gaan vragen. Ik besloot een sigaret op te steken, en wandelde een eindje naar links het perron af. Daar kwam een man me tegemoet gewandeld. Ik kon bijna raden wat hij ging vragen. En dat was maar goed ook, want zijn dialect was zo obscuur dat ik zelfs nadat hij zijn vraag herhaald had, nog moest gokken wat hij nu eigenlijk gezegd had. Ik herhaalde mijn schampere informatie nogmaals, en bleek een gewenst antwoord te hebben gegeven.

Uiteindelijk stopte er dan toch een trein op ons perron. Informatieborden hangen hier niet, een klok is al een luxe. Wij drie verwarde reizigers keken elkaar van een afstandje vragend aan. Ik besloot tegelijkertijd met de dame om op goed geluk in te stappen. Terwijl ik de treden besteeg, hoorde ik de fluit al gaan. En daarachter aan een verbouwereerd ‘Hey!’ van de man die toch ook nog in wilde stappen en een sprintje moest trekken naar de dichtstbijzijnde deur. Op het moment dat mijn billen de tweedeklas zitting raakten, werd er omgeroepen dat wij ons in de trein richting Antwerpen Centraal bevonden, en er nog even gestopt zou worden in een ander flutstationnetje, alvorens op de eindbestemming aan te komen. Ik ontspande en las een pagina uit mijn boek.

Nog geen drie minuten later arriveerden wij in ons tussenliggende station. De deuren gingen open, en op de perrons werd door een dame vanalles omgeroepen. Tegelijkertijd begon de stem in onze trein ook het een en ander mede te delen, wat erin resulteerde dat de meeste mensen met een opgetrokken wenkbrauw ingespannen probeerden te luisteren wat er nu gezegd werd. Ik dacht te begrijpen dat de trein bij nader inzien toch niet verder zou rijden, en we massaal naar een ander perron werden verwezen. Toen de stem uitgesproken was, begon iedereen door elkaar te praten en te lopen. Terwijl ik richting uitgang schuifelde, vroeg een man me wat er aan de hand was. Tenminste, dat leek me logisch, aan zijn gedesoriënteerde blik te zien. Helaas sprak de man uitsluitend Frans. Ik probeerde het nog in het Engels maar het mocht niet baten – ik maakte een verontschuldigend gebaar en verliet de trein. Ik hobbelde wat achter de grootste massa aan tot ik zowaar een bord met perronnummers en peilen ontwaarde. Even later stond ik dan ook netjes te wachten op een trein die mij alsnog 4 minuten verder zou kunnen rijden.

Hee zeg, dacht ik, om me heen kijkend, dit flutstationnetje heeft wél informatieborden! Vooruit, ze zien eruit alsof ze de beide oorlogen nog hebben meegemaakt, maar er stond toch welzeker ‘Ant.’ op, en ‘-12 min’. Ha, dacht ik toen, deze trein heeft dus ook vertraging, al heb ik geen idee hoe laat het ding eigenlijk had moeten of zou moeten aankomen, maar toch. Ik bleef braaf staan wachten, en na een tijdje kwam er ook nog echt een trein aangeboemeld. Ditmaal keken zo’n dertig mensen elkaar beduusd aan, om vervolgens in colonne de trein in te stappen. Achter mij stapten twee Amerikanen en een Belg in. (Het klinkt als het begin van een mop, maar helaas, dat is het niet.) De Belg legde in zijn beste Engels uit dat hij hoopte dat deze trein naar Antwerpen ging. Ik glimlachte, en een handvol luistervinken rondom mij ook. ‘We all do!’ wilde ik nog roepen, maar dat deed ik niet omdat ik een angsthaas ben.

En zo kwam ik dus na veertig minuten toch netjes aan op Antwerpen Centraal. Alwaar ik de hele Meir urenlang afgestroopt heb, op zoek naar laarzen. Die ik niet gevonden heb. Wel was er onderweg een leuk nieuw shirtje in mijn bezit geraakt, en voelde ik me eigenlijk wel goed, dat ik het gedurfd had dus, en nog genoten had ook. Hoe dan ook, ik besloot uiteindelijk de trein terug naar mijn huis te nemen. Dit exemplaar stond zowaar al voor me te wachten, en zonder problemen (en vooral: binnen 7 minuten) kwam ik dan ook netjes op mijn beginstation aan. Dit station ligt dus ondergronds, en wanneer er sneltreinen door de tunnel vliegen, sluiten de schuifdeuren naar de trappen toe automatisch (terwijl er een hels geloei klinkt als waarschuwing), om luchtdrukproblemen te voorkomen. Ik moest dus eventjes wachten omdat er net op het andere spoor iets langs suisde. Ik greep alvast mijn sigaretten en aansteker, om bovenaan de trap in het daglicht een welverdiende nicotinestoot te kunnen inhaleren. Naast mij stond een dame (overigens met leuke schoenen, maar zwart, en hoogstens maat 38) met een grote tas vol papperassen. De deuren openden zich, en ik liep de trap op, vermoeid maar voldaan. Drie treden verder drong het tot me door dat de dame tegen me sprak. Of ik misschien een vuurtje voor haar had. (Ha smiecht, dacht ik, dat wéét jij allang, jij hebt me mijn sigaretten zien pakken daarjuist.) Natuurlijk was ik bereid haar vuur te geven om haar eigen verslavingsdrang te botvieren. Aangezien we de trap op liepen leek het me slimmer haar mijn aansteker even aan te reiken, dan de weg te versperren in onze gezamenlijke poging tot het aansteken van haar sigaret.

Ze pakte mijn aansteker vast. Mijn rechthoekige, stalen design-achtige aansteker. Ze draaide hem een paar keer rond. Ze hield hem op de kop vast en zei iets als ‘ah, zo dus’. Ik schoot haar te hulp: nee, omdraaien, ja-nee, andersom dus, en dan daar, aan de zijkant, duwen. Nee, nee, rechtop houden. Ja! Zo ja. Met een achterdochtige blik klikte ze veel te voorzichtig het palletje in. Maar dan werkt ‘ie dus niet. Dat moet met overtuiging gebeuren. Na een paar pogingen kreeg ze het dan tóch voor elkaar. Met een lach gaf ze mij de aansteker terug. ‘Dat is ook niet makkelijk zeg! Dat is wel een bijzondere.’ Ik lachte terug en bevestigde haar stelling. En terwijl ik de buitenlucht instapte en mijn vertrouwde plein overstak richting huis, bedacht ik me dat ze eigenlijk wel gelijk had. Van die aansteker. Dat het best een beetje puzzelwerk is, voor je hem doorhebt. Dat ik eigenlijk best een redelijk rare aansteker heb. En dat wilde ik dus even kwijt.