*Stress voor gevorderden.

Je leeft je leven, je doet je dingen, je denkt je gedachten. Voor de een is dat heel anders dan voor de ander, ieder geeft zijn eigen invulling hier aan. Je leest eens wat, je hoort eens wat, je ziet een hoop. Dat levert weer gedachten op. En gevoelens. Je kan bijna niet anders dan overal meteen een mening over hebben. Die stel je hier en daar door de tijd heen wat bij, als je niet al te vastgeroest bent.

Nu las ik laatst dat (kort gezegd) je hersenen op één plek nieuwe cellen aanmaken: in je hippocampus. Dat zijn twee gebiedjes middenin je hersenen, links en rechts van het midden, een soort grote komma’s qua vorm. Het mooie van je brein is dat alles met elkaar samenhangt, en toch ook los van elkaar functioneert. In die komma’s zit ook je ‘stress-regulatie’. Wanneer je dingen als stressvol ervaart, dus als een bedreiging in de ruimste zin van het woord,zijn je ‘komma’s’ daar verantwoordelijk voor.

Het is een soort kamikazesysteem: wanneer je stresst, stagneert de aanmaak van nieuwe cellen in die ‘komma’s’. Die nieuwe cellen heb je nodig, o.a. om niet teveel te stressen…Je voelt hem al aankomen. Wanneer je een periode veel spanningen gehad hebt, is de celaanmaak verminderd. In ernstige gevallen van stress, bijvoorbeeld bij depressies, is het volume zelfs afgenomen. Vanaf dat eerste stressmoment ben je vatbaarder voor spanningen. Die komma’s breken zichzelf dus af bij een teveel aan stress, waardoor je de keer erna minder goed tegen spanningen kunt: je hersenen bestempelen een situatie dan sneller als bedreiging.

Het gevolg hiervan is dus dat je de volgende keren sneller het gevoel hebt dat het je teveel wordt, dat je dus sneller ergens van gespannen raakt dan die eerste keer. Je ervaart dat dus als stress. Je hersenen stoppen dus met de aanmaak van nieuwe cellen, of het volume neemt zelfs af. Waardoor je de daaropvolgende keer wéér vatbaarder bent voor bedreiging, en je dingen nog sneller als spanning ervaart.

Kortom: hoe meer moeilijke momenten je in je leven gehad hebt, hoe moeilijker de rest lijkt. Dingen die je in het begin niet gestresst zouden hebben doen dat later wel, na een aantal andere spanningmomenten. Zo breek je jezelf dus eigenlijk af. Iedere keer dat je iets als stressvol ervaart, maak je daarmee meteen komende situaties, die in beginsel misschien niets bedreigends zouden hebben (ook bijv. voor anderen niet bedreigend hoeven te zijn) tot nieuwe stressmomenten.

Je brein is een rotzak. Het enige dat je kunt doen is dus beseffen dat veel dingen die je stressen, stiekem niet bedreigend zijn. En alleen omdat je hersenen een minder grote buffer hebben voelt het zo. Dus wanneer zo’n situatie zich voordoet moet je je brein te slim af zijn, en hem vermanend toespreken: “Ik weet dat dit geen stress is, ook al voelt dat zo. Ik ga niet stressen, want dan breek ik je nog meer af. Ik negeer het gewoon, want wanneer ik nooit stress had gevoeld, zou ik deze situatie ook niet zo bestempelen. Lekker puh.” Dat is de enige manier om jezelf te redden van de ondergang waar uiteindelijk een sok die afzakt, een kapotte lamp, de suiker die op is of een koffievlek op je trui, je al regelrecht een depressie in laten schieten. Behoed uzelve!

Ben sterk. Er is nog hoop.

54 Reacties

Nooit geweten. Wat een slecht systeem, wie heeft dat zo ontworpen? Dus eens een stresskip, altijd een (steeds ergere) stresskip. Of neuroot, of depressieveling. En het gaat van kwaad tot erger. Ik heb, gelukkig, nooit veel last gehad, van mijn ,,.
Als je wel gauw ernstig in de stress schiet lijkt het me moeilijk om je hersens te misleiden. Maar anders helpt op den duur alleen nog de prozac vrees ik.

Geplaatst op 13 maart 2006 om 11:56

Ja dat is denk ik ook wel moeilijk, maar de enige manier om je niet over te geven aan de stress denk ik. En de wetenschap dat de stress die je voelt wellicht overdreven is en eigenlijk geen stress is maar overreactie, kan wel helpen om die stress te verminderen denk ik. Zoiets als een enge film kijken maar toch weten dat het maar een film is, je weet dat het niet echt is. Dat helpt. :)

Geplaatst op 13 maart 2006 om 12:13

Die hoop heb ik nu wel ff nodig. Voorlopig ga ik me concentreren op het aanmaken van nieuwe cellen! Ben vanochtend dus gewoon naar de yoga gegaan ondanks de zere rug en verstopte deus en rochelende bronchiën. Die heb ik waarschijnlijk ook allemaal opgelopen door een tekort aan komma’s. ;)

Geplaatst op 13 maart 2006 om 12:34

Hahaha, ja inderdaad. Je doet wel het enige goede: in de tegenaanval! :D
Mooi overigens, dat wanneer je ‘verstopte neus’ uitspreekt met verstopte neus, je inderdaad verstopte deus zegt. :D

Geplaatst op 13 maart 2006 om 12:45

Tenzij je een heel stom iemand in je huis verstopt hebt…dan is verstopte deus iets heel anders… ;)
Of de griekse variant, dan heb je god in je huis verstopt…in dat geval kom ik even gluren… ;)

Geplaatst op 13 maart 2006 om 12:46

er is nog hoop. Je hersenen herkennen de stresssituatie doordat er linken zijn gelegd tussen bepaalde hersen gebieden. Door deze linken voor andere linken te verplaatsen is het mogelijk je reactie op stress te veranderen en je hypothalumus de opdracht te geven lekker grote komma’s te maken. De linken kan je veranderen door zeer bewust nieuwe gedragspatronen toe te passen die je vaker en vaker in gaat zetten in stress situaties. zo zal de oude link langzaam vervangen worden door de nieuwe link. Je moet dit wel toepassen bij elk niveau van stress, aangezien deze allen hun eigen linken hebben gemaakt.
leuk log trouwens!

Geplaatst op 13 maart 2006 om 13:14
factor x

Raar eigenlijk als je rode hond hebt ,maak je anti-stoffen aan die je beschermen…
De hersenen dus niet..
Ik denk dat emoties weer bovenkomen..
oude angsten,negatief zelfbeeld,weet ik allemaal wat iedereen wegstopt, als je onzeker bent trek je de hele doos open, (denk ik) ,net zolang tot het niet meer past in die doos.
Soms zie je dat mensen zich sterk houden en na de moeilijke tijd alsnog instorten..
Raar hoor wat er allemaal tussen de oren plaatsvind. :? :( 8) ;) :

Geplaatst op 13 maart 2006 om 13:23

haha, leuk die van die anti-stoffen X! de enige antistof die onze hersenen kennen,is je bewustzijn. deze is als enige in staat om er iets tegen in te brengen en das niet altijd even makkelijk. maar dat is voor de andere anti-stoffen ook niet altijd zo. ze verliezen regelmatig, denk aan aids, kanker enzovoorts

Geplaatst op 13 maart 2006 om 13:36
factor x

Ik ben tweeling van sterrenbeeld tweeslachtig,dubbelzinnig,weet het ene ,voelt het andere zucht ik word zo moe van mezelf soms…
Leuke web-log he!best interessant hiero.
Maar ik kom wel weer bij jouw een drankje halen.
Maar als ik een beetje teveel opheb moet je me maar eruitknikkeren.! ;)

Geplaatst op 13 maart 2006 om 14:12

is goed x, maar niet rijden met alcohol op he!
@Wenz, ik vind je log echt leuk, wil um als link op mijn weblog plaatsen, vind jedat oke?

Geplaatst op 13 maart 2006 om 14:42

Hahaha, Wenz, volgens mij heb ik een verstopte deus in mijn kapsalon! :P

Geplaatst op 13 maart 2006 om 16:35

@Twin: Linken staat vrij vind ik, ik link ook gewoon iedereen waar ik frequent een kijkje neem, links zijn in eerste instantie vooral handig voor jezelf. Dus ga vooral je gang! :)
@Annis: hahahaha ja eentje die tussen de muren zit en je stroom af en toe stillegt, je huis laat onderstromen en je emoties naar buiten trekt he! ;)
@allemaal :D : Ik denk inderdaad ook dat wanneer je jezelf conditioneert om niet te stressen, dit uiteindelijk zal leiden tot minder stress, omdat je hippocampus inderdaad meer kan hebben dan, en die nieuwe linken zullen er dan wel voor zorgen dat dat ook blijvend kan zijn. Train je brein dus! :)

Geplaatst op 13 maart 2006 om 17:02

Je staat er op! en je thee wordt koud :D

Geplaatst op 13 maart 2006 om 17:29

Ik ren al! :D

Geplaatst op 13 maart 2006 om 17:37

Wat apart zeg. Ik zelf heb precies de tegenovergestelde ervaring. In de afgelopen jaren ben ik steeds minder gaan stressen, terwijl de stressituaties juist toegenomen zijn.

Geplaatst op 13 maart 2006 om 18:51

Dan heb je een omgekeerd brein? 8)

Geplaatst op 13 maart 2006 om 19:03

‘Je brein is een rotzak.’ :P hahahaha

ik had al zo’n vermoeden trouwens toen ie me in de steek liet bij een proefwerk laatst 8)

Geplaatst op 13 maart 2006 om 20:30

Hahahahahahahahahaa :P

Geplaatst op 13 maart 2006 om 20:43

haha, mooie opmerking, een omgekeerd brein! dat wordt een blijvertje! ga mijn brein maar een binnenstebuiten keren, wie weet wordt stress dan ineens leuk! :D

Geplaatst op 13 maart 2006 om 21:16

Een link op je log (ik zie mezelf daar ook, dank!), een link in je brein. Pfff, verwarrend, help! Stress! Nee niets aan de hand, rustig maar. Twee keer link heft elkaar juist op. Ja, het helpt!

Geplaatst op 13 maart 2006 om 22:15

Linke soep als je het mij vraagt. 8)
Rookworstsoep wellicht? Of zijn dat teveel linken in één gesprek? Twee loggen met een link? Twee linken in een log? Word je al link? :D

Geplaatst op 13 maart 2006 om 22:18

Het was rookworstthee trouwens…verkeerde link gelegd… ;) (Voor de meelezers: Epi’s log over water even lezen. :) )

Geplaatst op 13 maart 2006 om 22:19

Die soep zal al bestaan. Als Twin (Twinings! Of is het met nn?) het niet heeft, ik heb nog wel venkelthee voor je.
(Ook jezelf, op de foto? Ook leuk, tussen de paarde- en boterbloemen lijkt het. Nog iets van de boekenkwis gezien?)

Geplaatst op 13 maart 2006 om 22:41

Venkelthee! Waar venkelthee is, wil ik zijn! ;)
(Ja, ik op de foto’s. Die int gras is verraderlijk onschuldig he! ;) Moet kunnen op z’n tijd, grinnik. En boekenquiz…ohoh…het zegt me niets… :o Ik weet wel dat ik morgen boekenweeketalage ga maken. Telt dat ook? ;)

Geplaatst op 13 maart 2006 om 22:46

Deze boekenquiz?
http://www.nrc.nl/kunst/article212391.ece
Met dank aan google. :)

Geplaatst op 13 maart 2006 om 22:49

Onschuldig inderdaad. Verraderlijk weet ik niet. Etalage, ja, das ook goed voor extra punten. Ik keek met een kwart oog naar die kwis, ihkv de boekenweek dus.
Ik “zit” oa. in de 2de handsboeken, had ook op de boekenweek willen inspelen. Maar ben nog even aan huis gekluisterd. Kan ik lekker lezen. :)

Geplaatst op 13 maart 2006 om 22:51

Ja, de drie besten van die NRC-kwis (er waren 17 foutlozen) zaten straks op tv mee te doen met een stel schrijvers.

Geplaatst op 13 maart 2006 om 22:54

Oew, dus geen verpakkingen lezen maar boeken, de komende lunches! ;) Hoe kijk je met een kwart oog naar een quiz? Hahahaha. En als 17 mensen foutloos waren, hoe destilleer je daar dan de drie besten uit? :D Ik heb het helemaal gemist, die quiz. Tweedehands boeken zijn geweldig om tussen te snuffelen!

Geplaatst op 14 maart 2006 om 07:51

Gaat je intelligentie ook achteruit door de afbraak van je hersenen? In dat geval heb ik nu waarschijnlijk niet veel iq-tjes meer over. :(
Bah, door jouw verhaal zie ik mijn hoofd ineens als een lege holte met twee verdroogde boontjes erin.

Geplaatst op 14 maart 2006 om 12:37

Destillatie verliep via het lot. En onder die kwis was ik met driekwart oog aan het logsurfen.
(De tweedehandsboeken komen vaak meermaal daags per krat van een kubieke meter binnen op mijn afdeling. Ik moet me soms erg bedwingen om zelf niet te veel te willen kopen.)

Geplaatst op 14 maart 2006 om 12:52

Dat vinnik wel aangenaam….een omgekeerd brein….en als ik dan op me hoofd ga staan…..wat dan? ;)

Geplaatst op 14 maart 2006 om 19:44

@Search: Dan gaat al het bloed naar je hersenen… volgens de verhalen een nieuwe ervaring voor mannen… ;) :P

Geplaatst op 14 maart 2006 om 22:14

@Epi: Jaaaaaaaaaaaaaa ik ken het probleem hahaha! Boeken zien= boeken willen kopen haha. Dan lees je op zo’n achterkant weer veel te interessante dingen en daar ga je alweer haha. ;)

Geplaatst op 14 maart 2006 om 22:14

Gelukkig heeft het menselijk brein in de meeste gevallen elders weer voldoende vermogens om deze neergaande stressspiraal te doorbreken.

Geplaatst op 14 maart 2006 om 23:01

Mijn god, volgens mij zijn bij mij alle komma’s al bijna weg, ik zweer het je, wat moet ik nu doen?

Geplaatst op 17 maart 2006 om 14:13
Michael

Denk niet dat het zo werkt, eigenlijk. Als je stresst dan probeer je daar toch meteen vanaf te komen? Trillend bij een presentatie of sollicitatie, dat werkt toch niet. Dus maak je vast ergens anders meteen weer andere stofjes aan. Stoere sterke stofjes.
Ben wel bang dat er een link zit tussen ego en stress; hoe groter een ego, hoe minder de stress.

Geplaatst op 4 maart 2008 om 20:38

Nope, zo werkt het echt Michael. Dan hebben we het wel over chronische stress, niet over ‘vechten of vluchten’ stress.

Geplaatst op 4 maart 2008 om 22:12
Michael

Ok, nou vraag je erom.
+ heb 60 seconden geduld

Geplaatst op 4 maart 2008 om 22:29
Michael

+ ik weet niet wat chronische stress is! Wat is dat nou weer?

Je maakt je toch druk bij incidenten. Wie maakt zich nou de hele tijd druk? Dat lijkt me ongezond! Oeps, heb ik de hele plank misgeslagen? Nou jammer dan.
Pfff

Geplaatst op 4 maart 2008 om 22:55
Michael

Wat is chronische stress dan?
Dat ik opsta en mijn kat te eten geef en me afstress of ze het wel lekker vindt? Naar mijn auto loop en me afvraag of ze wel wil starten?
En me afvraag of ik medeweggebruikers niet dwarszit?
Of ik de koudere koffie wel aan mezelf en niet aan mijn collega heb gegeven? Of ik niet voor mijn beurt sprak toen mijn collega iets wou zeggen?

Wat is dat dan, chronische stress?

Geplaatst op 4 maart 2008 om 22:59
Michael

Mijn kat krijgt goed eten en af en toe verse vis. Mijn auto moet het gewoon doen. Medeweggebruikers moeten aan de kant. Mijn collega haalt zijn eigen koffie en als hij/zij onzin lult dan krijgt ie dat meteen te horen.
En als dat niet kan? Dan neem ik ontslag en meteen. Zo simpel.

Geplaatst op 4 maart 2008 om 23:04

Hahaha Michael, je beschrijft het eigenlijk wel treffend. :D Ok, misschien overdreven, maar toch is dat ongeveer wat chronische stress is. In tijden van bijvoorbeeld een ontslagronde op het werk, een slepende verhuizing, een terminaal ziek of overleden familielid, verbreken van langdurige relatie, dat zijn allemaal momenten waarop je eigenlijk, deels onbewust, constant stresst. Veel verandering en dus aanpassing. En ja, grof gezegd kom je dan wel op dat punt wat jij beschrijft: zal de auto wel starten? Neem mensen met smetvrees, of mensen die tig keren controleren of alles wel afgesloten is, of mensen met een depressie: alles lijkt dan meer moeite en meer spanningen op te leveren dan ‘normaal’, ook omdat je hippocampus dus geen tijd heeft om te herstellen en dus ‘gevoeliger’ is en sneller het signaal ‘gevaar’ afgeeft, wat dan weer een mooie cirkelredenatie wordt.

Maar zelfs de momenten waarop je wél incidentele vlucht-of-vecht stress hebt, stopt je hippocampus direct met de aanmaak van cellen. (Natuurlijk komt er ook adrenaline vrij, daar heb je gelijk in, maar tegenwoordig zet een mens dat niet meer in om een sprint te trekken voor de leeuw, maar zit je op je stoel doodstil te stressen voor die presentatie. Met als gevolg dat niet alleen je hippocampus stopt met cellen maken, maar het hoge adrenalinegehalte zorgt ook nog eens voor afbraak in de rest van je cellen wegens overdosis.) Zolang dat maar heel af en toe is, herstelt dat makkelijk. Maar zodra je dus meer momenten hebt – of langere momenten, dan krijgt het ding geen tijd meer om bij te komen, nieuwe cellen aan te maken. Vandaar dat bij mensen met een depressie de hippocampus zelfs afgenomen is.

Zo te horen heb jij daar in ieder geval geen last van en sta je stevig in je schoenen, maar dat betekent niet dat iedereen zo is. :) Prijs je gelukkig met een grote, gezonde hippocampus, zou ik zeggen. ;)

Geplaatst op 4 maart 2008 om 23:28
Michael

Weet je wat stress geeft? Iemand vertrouwen die je liefhebt en dus alleen maar goede bedoelingen zien.

Dat geeft stress.

Vooral als zij macht wil en jij daar heel erg hard om moet lachen.

Ik had nooit gedacht dat ze macht wou, want dan hield ik niet meer van haar.

Hoe moeilijk kan dat wezen na 6 jaar samenwonen?

Dat kan 1 brok fuck zijn, kan ik je zeggen. Wat je niet kan begrijpen geeft de meeste stress.

Geplaatst op 4 maart 2008 om 23:39
Michael

Ik “speelde” ooit cliniclown voor een bedrijf in Heerlen, terwijl ik zelf uit Utrecht kom.
Vond het vreselijk, 1/3 van een bedrijf ontslagen.
Reed weg om 11 uur ‘s avonds naar mijn kat. Gelukkig kon ik 200 rijden en was ik binnen 1 uur en ee kwartier thuis. EEN RAMP was het.

Geplaatst op 4 maart 2008 om 23:44

Ah, je bent dus toch wel bekend met dat rottige fenomeen stress. En verraad, zo te horen. Frustratie, gok ik ook maar meteen, gelardeerd met teleurstelling en woede. Jouw hippocampus heeft dus ook al het nodige te verduren gehad geloof ik. En je hart. :)

Aha! En een ontslagronde ook al. Je hebt zowaar al meerdere keren chronische stress gehad. Iedere avond van Heerlen naar Utrecht zelfs, vrees ik. Herkende je kat je nog? ;) Welkom bij de club der gekrompen hippocampi. ;) (Geen idee wat het meervoud van hippocampus is. :P) Cliniclown, dat lijkt me ook wel wat. Ik ben buddy geweest, dus voor mensen met terminale en chronische ziekten. Maar voorlopig even geen ruimte voor vrijwilligerswerk, dat komt wel weer.

Maar dus: eigenlijk weet je wel wat chronische stress is, alleen had je het nog niet zo bestempeld. Ach, een hokje meer of minder zal het hem ook niet doen. :)

Geplaatst op 4 maart 2008 om 23:49
Michael

Ben het er dus lekker niet mee eens.
Chronische stress bestaat niet.
Ik word niet elke dag de rest van mijn leven ontslagen.
Onder Stalin was er chronische stress. En daar heb jij en ik ook niet ook maar iets van een idee bij.

Tekende een hele samenleving en maakte zelfs een monster als Poetin mogelijk.

1 miljoen mensen stierven ook in St Petersburg, terwijl wij meer joden mee lieten nemen dan in Duitsland zelf.

Wist je dat?

Geplaatst op 4 maart 2008 om 23:51

Hahaha, dwarsligger. ;) Kijk, dat er ergere dingen zijn dan een ontslagronde betekent niet dat het daarom niets waard is en niet mag bestaan. Dat is het eeuwige ‘ja maar er is altijd iemand anders erger aan toe’syndroom. Dat neemt niet weg dat jij en ik evengoed met óns leven uit de voeten moeten kunnen. Nee, wij hebben Stalin niet meegemaakt, en ja, oorlogen zijn erger. Maar betekent dat dat jij volkomen ontspannen en gelukkig in je auto zat om elf uur ‘s avonds? Nope. Daarmee zeggen we toch niet dat wat ons gebeurt het ergste is dat er maar kan gebeuren? De hersenen redeneren niet op een maatschappelijk overwogen manier, maar enkel op de impulsen die er opgewekt worden. En wanneer voor de één een lekke band stress is terwijl voor de ander doodgeschoten familieleden stress is, dan reageert je brein toch hetzelfde. (Afgezien van de bijkomstige trauma’s.)

Ja, een groot deel van de Joden waren al uit Duitsland gevlucht,
helaas had dat weinig zin: in andere landen bleek er nog meer gevaar dan in Duitsland zelf.

En nu ga ik slapen. :)

Geplaatst op 4 maart 2008 om 23:59
Michael

gelardeerd is natuurlijk wel een heel erg mooi woord voor iemand, zo jong als jij.

Ik vind dat jij een tiep als kluun wel in de ogen moet spuwen, eigenlijk. Godverdomme

Wanneer flikkeren al die nepfiguren eens op? Eens is het oorlog, niet?

Sorry, dacht even zelf na.
Excuses

Geplaatst op 5 maart 2008 om 00:06

Hahaha, ik ben denk ik de enige in heel de nederlandstalige gebieden die Kluun niet gelezen heeft. Maar dat komt vooral doordat ik al die tijd in een boekhandel werkte en het hele verhaal van voor tot achter al van tig klanten gehoord had, en niet de behoefte voelde het zelf te lezen. Toch is ‘de massa’ er laaiend enthousiast over.

Zelf nadenken?! Hoe durf je. De maatschappij verstoot je hoor! :P ;)

Geplaatst op 5 maart 2008 om 00:15

(Ik ben slecht in naar bed gaan als ik zeg dat ik naar bed ga. Ik geef gewoon de lichtlampen van Girl on the run de schuld. :P)

Geplaatst op 5 maart 2008 om 00:16

‘In de ogen spuwen’ is trouwens een mooie zin. :D Zo ook ‘ik opteer voor het tweede voorstel’ en ‘You’re dispicable. I wanna chop off your arm’ en zo kan ik nog wel even doorgaan. Maar nu ga ik echt mijn mond houden en de laptop afsluiten. :)

Geplaatst op 5 maart 2008 om 00:20
Michael

Ik zat enorm ontspannen in mijn auto, zeker. Als ik de Red hot chili peppers draai, vergeet ik alles. Werkelijk.
Draaide ooit heel erg hard Chicago van ABC in Parijs, en inderdaad, daar krijg je zelfs Parijzenaars in hun eigen stad heel erg benauwd mee.
Maakte me zelf ook nergens druk over.

Was de eerste keer dat ik me een moordenaar voelde. Chicago in een amerikaanse auto, met open raampjes, door Parijs.

Geplaatst op 5 maart 2008 om 00:20
Michael

Denk wel dat het een slimme keuze is voor elke vrouw om eens elk liedje van New Order af te luisteren.

En verder ben ik stil als een muis.

Geplaatst op 5 maart 2008 om 00:51
Michael

Moi, despicable? Ai ai ai
Dat doet een enorme zeer, diep van binnen. Dat zal je snappen.

Geplaatst op 5 maart 2008 om 00:56